Na dwusetną roczëznę oswobodzeniô Mniemców i krzescyjaństwa od tureccziego jerzma w Roku Pańsczim 1683 napisôł Jarosz Derdowski

Dwasta lôte nazód, Turcë rozjuszeni
A katolecczij krwi mocno spragnieni,
Wpadlë jak wilcë w kraje Austryjóka,
Niesąc przed sobą chorądżiew proroka.

A nen jëch prorok zwany Muhamedem,
Beł srodzim zbójcą i nôchcëwszym żëdem,
Kôzôł poganom rabować po świece
I w pień wëcynac chrzescyjańsczie dzecë.

Bel on papieża nôzażartszym wrodżiem,
Bluzniël, że Chrystus wcôle nie bet Bodżiem,
Wierzëł w szatańsczić sztuczie jak i czarë.
I świat chcół zmuszëc do turecczij wiarë.

Więc w jimnię tego głupiego proroka
Turcë sę wdar!ë w kraje Austryjôka,
Bëło jëch bodôj trzë sta kroć tysęcy;
Pędzelë Mniemców, jak trzodę zajęcy.

Ju całe Węgrë zalała ta chmara,
A jëch dowódzcą bel Mustawa Kara,
Co sę odgrôżôł, że rzymsczie koscołë
Swoje wprowadzy wielbłąde i wołë.

Wszędze po drodze wielgą trwogą szerzy,
Krzyże z koscelnëch w błoto zdrzucô wieży
I na świątyniach zatykô półksężëc,
Chce katolëków wszëscziëch ucemniężëc.
Pustoszy niwë, wse i mniasta pôli,
Chłopów zabiero do cężczij niewoli,
Niewinne białczie spotykô sromota,
Gwałtem je hańbi tureckô hołota,

Wnet sę pod Widno zbliżają te zbóje,
Wojsko mniemniecczie wiedno rejteruje,
Cesôrz Leopold też ucekl bezwstydnie,
Le trochę wojska ostawieł we Widnie;
Sztarembergowi powierzë obronę
I kôzôł na gôłt zwonic w szesczie zwonë.

We Widnie chutko naprôwiają murë,
A tu ju Turków cygną całe chmurë,
Huczą kanóne, szczękają szablice,
Strach wieldzi powstô w wideńsczij stolicë.

Drżą oblëżeni, jakno w łapce mëszë,
Dokoła mniasta stoją wroga rzesze,
Szturm przëpuszczają we dnie jak i w nocë,
A mniasto próżno wëglądô pomocë.
Wówczas we wieldzij chodzëł mankoliji,
Cesôrz Leopold, pón biednyj Austryji,
Wszędë strach seje środzie Tiirka jimnię,
Papież sę nawet niepokoji w Rzymnie.
Próżno wzewają krzescyjańscziech króli,
Abe pomoglë w tyj nieszczesnyj doli,
Kôżdy sę boji Turka krzëwëch mnieczy
I krôj mniemniecczi zlecô Bosczij pieczy.

Tedy pokornie cesôrz apostolsczi
Prosy o pomoc Sobka, króla Polsczi,
Co mocno nierôz trząsł turecczim tronem
A beł u naju zwany Trzecym Janem.

Król sobie mnieszkôł w cëchym Wilanowie
I mądrë planë ukłôdôł so w głowie.
Jednego razu zbudzëł sę o swice
I na mszë świętą spieszëł do kaplicë,
W tym klękô przed nim austryjacczi poseł
I załamując ręce, tak go proseł:
- Ach, retuj Widno, Nojasniejszy Panie,
Bo je obleglë turecczi poganie!

Ale król odrzekł: - Idzże sobie, hrabio,
Niechże - wóm Turcë" choć wszëtko zagrabią!
Niech pogoń Mniemców dobrze róż wëkôrze,
Bo wa le zdzercë jestesta i tchórze!

To rzekłszy, dalij jidzie król Sobiesczi.
W tym przed nim klękô posłaniec papiesczi
I prosy: — Królu! Retuj krzescyjaństwo,
Bo jesz Rzym zajmnie okrutne pogaństwo!

Król odpowiôdô: - Żôl mnie je papieża,
Ale jô terô mało móm żołmnierza,
Skorno Turk z prôwdë na Rzym się odwôży,
Kôżdy z nôs żëce za wiarę położy,
Le jesz do tego brukuje on czasu,
A jô tu w Polsce dość môm ambarasu!

Tej ni posłowie gorzko zapłakałë
I do królowyj w prośbę sę udalë.

Cziej sę król po msze spotkôł z Marysienką,
Rzekła do niego: - Le słuchôj, serdeńko!
Zarô mnie pudzesz bić pod Widno Turka,
Bo nie, to cebie srogô spółko burka!...

Mësli król Sobek: - Będze z tobą lecho.'
Rzecze więc: - Żonko, myj duszë pocechol
Czjej të mnie kôżesz, pudę na poganë,
Z wojscziem za mniesąc ju pod Widnem stanę;
W pień całô zgraja wnet będze wëcętô,
Bëles le, duszko, të bëła kuńtento!

Tej sę królowô rozsmniała milutko,
A król na wojnę szëkowôł sę chutko.

/cdn/