---

---

Piaśnica. Wioska w centrum olbrzymiego zespołu leśnego ciągnącego się w kierunku północnozachodnim od Wejherowa. Na dziesiątym kilometrze od miasta, po lewej stronie szosy krokowskiej, rozegrała się największa tragedia na Pomorzu. W latach 1939 – 1940 zamordowano tutaj około 14 tys. osób, głównie Polaków z Pomorza i przywiezionych z głębi Niemiec. Zginął kwiat inteligencji pomorskiej, działacze społeczni i polityczni, urzędnicy, księża, wojskowi, a także robotnicy i chłopi zaangażowani w życiu państwowym i politycznym.
Piaśnica. Największe miejsce bezpośredniej zbrodni hitlerowskiej w Polsce, pierwszej zbrodni na tak dużą skalę w Europie.
Piaśnica. Pamięć i ostrzeżenie.

Tadeusz Bolduan
Fragmenty zeznań świadków.

Feliks Kreft, pracownik PKP w Wejherowie:
W czasie pełnienia służby miałem możność odbierania telegramów zawiadamiających /.../, że pociąg 591 prowadzi do końca dwa lub trzy wagony z umysłowo chorymi dla Wejherowa. /.../ miałem możność służbowego podejścia do ludzi, przywiezionych i wyładowanych; rozmawiając z nimi przekonałem się, że byli to ludzie zupełnie normalni, /.../ pytali się, gdzie
się znajduje się tutaj „Umsiedlungslager” – obóz przesiedleńczy.....oczyma poetów.

Jerzy Samp
Pamiątka z Piaśnicy

Kiedy ostatni dzień zgaśnie
odszukasz drzewo ksiąg zakazanych
gdzie ptak żaden
nie sklecił gniazda
i przylegniesz na zawsze
do okaleczonego pnia czasu
ptakiem swojego cienia
by zasnąć w najgłuchszych ramionach
wydartej ci nocy.
Między stosem a niedomówieniem
jest przestrzeń, którą zapiszesz
najdoskonalszym znakiem konania
jeśli tylko potrafisz.
Tu pod niebem Kaina
/......./

Zamiast posłowia
Echo Piaśnicy w utworach prozaików.

Lech Bądkowski
/..../ Pod Gdańskiem powstał obóz koncentracyjny, jak te które hitlerowcy założyli w Niemczech już dawniej. Świat – chwilowo zewnętrzny, poza wsią i poza półwyspem – stanął do góry nogami. Ponad inne niewiarygodne nowiny wybijała się ta o pobliskiej Piaśnicy. Niemcy zwieźli tam tysiące ludzi z Gdyni, Gdańska i całych Kaszub, rozstrzelali i kazali pogrzebać. Wśród zabitych byli nawet księża. Widzieli to świadkowie, ludzie swoi i godni zaufania.
„Ziomkowie” w „Wszystko się liczy”,1971.
Na całość tej nad wyraz wymownej publikacji składają się wyżej, cytowane, reprezentatywne fragmenty form prozatorskich , stanowiących treść tej książki, wydanej już po raz trzeci. Tym razem w bardzo ciekawej formie edytorskiej, dodającej sprawą, które ją stanowią , godnego dla ich tragiczno - heroicznego, odniesienia, jakim niewątpliwie poza treścią jest niezwykle sugestywna grafika, wykonana przez Aleksandra Spanowicza, a także papier i druk. Słowem, wszystko co złożyło się na ten tomik, ma swe znaczenie. Są nimi także środki redakcyjne i techniczne, które niezwykle trafnie wykorzystał, zresztą nie po raz pierwszy, redaktor i edytor wydania: Wojciech Kiedrowski. Taka forma wydania przez Oficynę CZEC tego tomiku, podkreślenia wagę ideową zawartego w nim przesłania, i należnego dla tej Piaśnickiej Tragedii nieprzemijającego poczucia powagi, należnego dla niej hołdu, zadumy i godności.

Czytelniku ! Zatrzymaj się na moment i wspomni o tych - i innych - ofiarach nienawiści i przemocy.... Prośmy Stwórcę – „Ponie Błoże doj im wieczno spoczewanie”
Zbigniew Talewski.

* „Piaśnica oczyma poetów” – w wyborze i pod redakcją Wojciecha Kiedrowskiego. Gdańsk – Wejherowo 2001. Wydawca Oficyna Czec i Urząd Gminy Wejherowo. Wydanie trzecie poszerzone.