Marta Cisewska z d. Szopińska
Aleksander Cisewski
Aleksander Cissewski/Cisewski urodził się 9 stycznia 1877 roku w miejscowości Leśna Huta w pow. starogardzkim, ochrzczony został w parafii Łąg. Był synem Leonarda i Scholastyki zd. Ćwiklińskiej. Jego ojciec był robotnikiem. Wcześniej rodzina mieszkała w miejscowości Strych w parafii Zblewo (więcej na temat historii rodziny T.M. Cisewski Przedstawiciele rodu Cis(s)ewskich [w:] Nasze korzenie. Wokół poszukiwań genealogicznych rodzin pomorskich pod red. J. Borzyszkowskiego i C. Obracht- Prondzyńskiego, wyd. Instytut Kaszubski, Gdańsk 2006, s. 199-202, T. M. Cisewski Cisowscy, Cisewscy, Cysewscy. Dziedzice Wiecka i ich potomkowie XVII-XX w. [w:] Zeszyty Chojnickie nr 22, pod red. J. Knopka, Chojnice 2007, s. 130-138.
Losy Aleksandra (pradziadek autora) między 1877 a 1909 r. są nieznane. Na pewno w 1909 roku mieszkał razem z żoną Jadwigą z domu Wohlann w Królewcu, bo tam urodził się syn Brunon Aleksander. Tam też urodziła się Jadwiga Eryka w 1911 roku, a w 1913 Hildegarda Maria. Następnie rodzina przeniosła się do Elbląga- tam zmarła Jadwiga- żona
Aleksandra. Jadwiga zd. Wohlann była córką Carla Friedricha Wohlanna urodzonego w 1847, w rodzinie ewangelickiej, w miejscowości Rogehnen i Anny zd. Sommerfeld urodzonej w 1852, w rodzinie katolickiej w miejscowości Guttstadt.
W lutym 1925 roku wdowiec, kupiec Aleksander Cisewski, w Czarnej Wodzie, ożenił się z panną, krawcową Martą Szopińską urodzoną w 1891, pochodzącą z Czerska z ul. Tuchol
skiej.
Marta Cisewska z d. Szopińska
Marta była córką cieśli Macieja Szopińskiego i Anastazji z domu Pawłowskiej. Rodzina Szopińskich już wówczas była silnie zakorzeniona w Czersku. Po drugiej stronie ulicy mieszkał brat Macieja- Wincenty, niedaleko, bo przy ulicy Młyńskiej Marianna Lipkowska z d. Szopińska, zapewne siostra Macieja. Henryk Cisewski (dziadek autora) wspominał że Franciszek Szopiński, tzn. dziadek Marty, pełnił funkcje kościelnego w Czersku. Najstarsza metryka, jaką udało mi się odnaleźć, dotycząca Szopińskich w Czersku pochodzi z roku 1742, wówczas jeszcze nazwisko to zapisywano w księgach kościelnych Szopa, Szopik. Niewątpliwie rodzina Szopińskich zasługuje na odrębne opracowanie i wyrażam nadzieję, że wkrótce to nastąpi.
Przed tym małżeństwem Aleksander wraz z dziećmi mieszkał w Czarnej Wodzie.
Tam był właścicielem oberży. Według ksiąg wieczystych Aleksander Cissewski, kupiec w Czarnej Wodzie, nabył tę oberżę od Bogusława Zaremby i Heleny z d. Grabowskiej na podstawie kontraktu sprzedaży z 3 października 1919 r. Za miedzą mieszkał brat Aleksandra- Jan. Udało się dowiedzieć, że zawsze w soboty odbywały się zabawy i było bardzo wesoło. Jak podaje ,,Lud Pomorski’’ z dnia 21 lutego 1928 r.:,, W niedzielę, dnia 5 lutego rb., urządzili tutejsi pracownicy zakładów firmy Brambach na sali p. Cysewskiego wspólną zabawę karnawałową połączoną z przedstawieniem amatorskiem…..’’ Tekst zakończono stwierdzeniem, że bawiono się wesoło i humorystycznie blisko do rana.
W 1928 r. Aleksander oberżę sprzedaje, a kupuje ją Antoni Drewek, kupiec z Legbąda. Wcześniej (na przełomie 1924 i 1925 r.) z tej nieruchomości wydzielono działkę o powierzchni blisko 15 arów i stała się ona własnością Jana (brat Aleksandra). Jednocześnie nowa nieruchomość została obciążona hipoteką na rzecz Brunona, Jadwigi i Hildegardy łącznie w kwocie tysiąca pięciuset złotych, każdy z nich miał zostać zaspokojony po uzyskaniu pełnoletniości, przy czym córki ewentualnie wcześniej w razie zamążpójścia.
Z ksiąg wieczystych wynika, że wszyscy zostali zaspokojeni, przy czym należy wyjaśnić, że Jadwiga i Hildegarda nie musiały zostać spłacone wcześniej, bo za mąż nie wyszły ani wtedy ani później. Wspomniana powyżej spłata miała być schedą spadkową po matce Jadwidze Cisewskiej z d. Wohlann.
W Czersku Aleksander prowadził sklep kolonialny.
Na pewno w okresie powojennym prowadził działalność w domu przy ulicy Tucholskiej. Przez pewien czas wynajmował też lokal przy ulicy Młyńskiej, obecnie ulica 21 lutego.
W 1930 roku urodził się mój Henryk Aleksy (dziadek autora)- jedyne dziecko z tego małżeństwa.
Henryk Cisewski
Aleksander był członkiem Zrzeszenia Kupców Samodzielnych. W 1949 roku, gdy Zrzeszenie obchodziło 30-lecie istnienia w Czersku m.in. Aleksander Cisewski otrzymał dyplom za wieloletnią przynależność do tej organizacji. W czasie uroczystego, jubileuszowego spotkania, które odbyło się 23 października 1949 r. Pan Jerzy Rogański (wówczas Sekretarz Zrzeszenia w Czersku, dziś honorowy obywatel miasta Czersk) wygłosił referat zatytułowany ,,Rys historyczny Zrzeszenia Kupców Samodzielnych w Czersku od r. 1919-1949’’ Z tegoż referatu dowiadujemy się, iż pierwszym prezesem (polskiego zrzeszenia kupieckiego) w Czersku był Jan Raczkowski, a współzałożycielami byli kupcy: Maciejewski, Ostrowski, Sadowski, Pertek, Manikowski, Piepke, Marmurowicz, Kalinowski. Warto tutaj jeszcze zacytować ostatni akapit tegoż referatu :,, A zatem trwajmy na posterunku, udoskonalajmy nieustannie poziom naszych usług dla dobra szerokich warstw społeczeństwa i rozkwitu Rzeczypospolitej i z tym hasłem rozpocznijmy 31 roku historii działalności Zrzeszenia, którego najważniejsze fragmenty, czerpiąc źródła li tylko z ustnych zapodać żyjących świadków starszego okresu, starałem się jak najwierniej oddać’’. Chciałbym na łamach ‘’NG’’ podziękować Panu Jerzemu Rogańskiemu za życzliwe przyjęcie i darowanie wyżej wspomnianego referatu. Składki członkowskie wynosiły 200 złotych miesięcznie w 1950 r.. W tymże roku Aleksander Cisewski w wieku 73 lat zakończył działalność zawodową. Zmarł 4 kwietnia 1961, w wieku osiemdziesięciu czterech lat. Marta Cisewska zd. Szopińska zmarła 29 października 1974 roku.
![Tomasz Marcin Cisewski [Chojnice]](/foto/autorzy/3.jpg)