---

Dnia 26 lutego 2009 roku w Tawernie Kaszubskiej „Mestwin” w Gdańsku odbyła się promocja pomnikowego wydawnictwa Instytutu Kaszubskiego pióra Cezarego Obracht Prondzyńskiego Kaszubskich pamiątek skarbnice – O muzeach na Kaszubach – ich dziejach, twórcach i funkcjach społecznych.
Zakres terytorialny tematyki dzieła wyraźnie określony, aczkolwiek zawężony do terytorium współczesnych Kaszub, świadomie lekko zahaczający o Toruń i niektóre miejscowości pogranicza Kaszub i Pomorza Zachodniego. Zakres tematyczny jest także uwarunkowany specjalnością naukową autora. Socjologiczne podejście do tematu jest zdecydowanie widoczne.
Autor wyznaczył sobie także kryterium historyczne, oparte również na powiązaniach z przemianami tożsamości grupowej Kaszubów, a tym samym w kontekście rozwoju kaszubsko – pomorskiego, także inicjatyw kaszubskich regionalistów i społeczników od małżeństwa Gulgowskich, Aleksandra Majkowskiego. W dziele wydzielony jest okres II Rzeczypospolitej i podzielony na kilka podokresów czas po II Wojnie Rzeczypospolitej. Wspomniane są także muzea znajdujące się na terenie ówczesnych Niemiec. Podział ten wydaje się bardzo sensowny. Kryterium profilowe poszczególnych muzeów dominuje w opisie poszczególnych jednostek. Miejsce Skansenu we Wdzydzach Kiszewskich wydaje się dominujące, także poszczególne muzea etnograficzne jak w Kartuzach, Oliwie, Bytowie znajdują swoje miejsce. W tej informacji siłą rzeczy muszę ograniczyć się do wymienienia tylko niektórych jednostek muzealnych, całość informacji znaleźć może czytelnik w elegancko wydanej siłami „Bernardinum” książce.
Polecam informacje o Muzeum Piśmiennictwa i Muzyki Kaszubsko – Pomorskiej w Wejherowie, Muzeum Hymnu Narodowego w Będominie, informacje o muzeach prywatnych, izbach pamięci, nowych inicjatywach skansenowskich; Sominy, Nadole, Płotowo (tu cykl wydawniczy – myślę – wyklucza aktualizację danych). Zdecydowanie jest to najpełniejsze na ten temat opracowanie,
Bardzo dużo fotografii – chociaż nad ich doborem można się zastanowić.
Brak skorowidzu nazwisk i miejscowości jest dla mnie widocznym dla mnie mankamentem, takoż brak wyszczególnienia biogramów najważniejszych postaci, te informacje zdecydowanie uatrakcyjniłyby dzieło
Brak jest informacji o malarstwie kaszubskim, inicjatywach muzealnych Mariana Mokwy i Wacława Szczeblewskiego.
Osobiście zrezygnowałbym z informacji o różnego rodzaju działaczach państwowych, których rola wynikała z ich ówczesnej pozycji, a ograniczała się do przecinania wstęg.
Książka zdecydowanie nie jest przewodnikiem po muzeach kaszubskich.

*
Cezary Obracht-Prądzyński
Kaszubskich pamiątek skarbiec
O muzeach na Kaszubach –
- ich dziejach, twórcach i funkcjach społecznych.
Wydawca Instytut Kaszubski
Druk i oprawa: Wydawnictwo „Bernardinum” Sp. Z o.o. Pelplin